Βαρετά πράγματα που γράφω ενώ θα έπρεπε να κοινωνικοποιούμαι.
Ας το
αντιμετωπίσουμε: η γλώσσα που χρησιμοποιεί ένας 25χρονος και η γλώσσα που χρησιμοποιούσε ο Ροΐδης πριν 120 χρόνια,
δεν είναι η ίδια γλώσσα. Και η
δεύτερη (thanks talos) δε μαθαίνεται
καθόλου εύκολα, όπως είναι σε θέση να βεβαιώσουν τα εκατομμύρια δύσμοιρα χωριατόπουλα που τη διδάσκονταν στο δημοτικό μέχρι την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του Βενιζέλου. Και δε "φταίει" κανείς για αυτό.
Αν κάποιος φταίει είναι όλοι αυτοί οι πυροβολημένοι αττικιστές που για 150 χρόνια επέβαλαν σε αυτόν το λαό ένα σχεδόν μοναδικό στην ιστορία κόμπλεξ κατωτερότητας. Και είναι ευτύχημα που η μεγαλοφυΐα και το ταλέντο ανθρώπων όπως ο Ροΐδης και ο Παπαδιαμάντης κατάφεραν να εκδηλωθούν
παρά τα ζοφερά εμπόδια που τους έβαζε μία ουσιαστικά ξένη -και τότε- επίσημη γλώσσα.
Απλώς κάποια στιγμή πρέπει να ξεπεράσουμε το μύθο της δήθεν μοναδικής γλώσσας που έχει αλλάξει τόσο λίγο τα τελευταία 3000 χρόνια. Και να πάψουμε να νομίζουμε ότι θα "βρωμίσει" ο Ροΐδης και ο κάθε Ροΐδης αν μεταφραστεί σε σύγχρονη γλώσσα. Στο κάτω-κάτω μια μετάφραση θα γίνει, δε θα καταστραφούν όλα τα πρωτότυπα! Ο
ίδιος ο Ροΐδης ήταν θερμός δημοτικιστής και η γλώσσα του ήταν παρωδία της επίσημης Καθαρεύουσας, όπως είχα ανέκαθεν την εντύπωση εδώ που τα λέμε...
Αυτό είναι για μένα ένα σημαντικό πρόβλημα των κειμένων του: κάποια στιγμή, η Καθαρεύουσα θα έπαυε να μας τυρανάει και μοιραία θα μειώνονταν ή θα εξαφανίζονταν αυτοί που θα μπορούσαν να πιάσουν την καυστική σάτιρα που επιχειρούσε να περάσει χρησιμοποιώντας το συγκεκριμένο γλωσσικό τύπο.
Φυσικά μένουν πολλά άλλα να εκτιμήσει κανείς στο Ροϊδη.
Στο κάτω-κάτω, θα περίμενε κανείς, αφού αυτή η γλώσσα είναι τόσο κατανοητή και προσπελάσιμη στο μέσο ομιλητή της δημοτικής, και αφού τα κείμενά της δεν είναι "ιερά", να μην ανησυχούσαμε και τόσο πολύ για απώλειες κατά τη μετάφραση.Για να πούμε βέβαια και του στραβού το δίκιο, τα περί
νέων που αυτομάτως θα βυθιστούν στο Ροΐδη μόλις αρθεί το γλωσσικό εμπόδιο, είναι μέγιστα μεγαλόστομες αρλούμπες.
Γενικά θα ήθελα να μη δίνουμε τόσο μεγάλες διαστάσεις στο καθετί: "οι νέοι θα πέσουν με τα μούτρα στο Ροΐδη" απο δω, "εξαφανίζεται ένας ολόκληρος κόσμος" από κει.
Του κώλου τα εννιάμερα, λέω εγώ.
απντέητ: διόρθωσα το πρώτο λινκ ώστε να δείχνει στο σχετικό post του dogblogger και όχι στο άρθρο των Νέων.